نویسنده جستار: قديمي ترين نرد جهان در شهر سوخته  (بازدیدها: 863 بار)

0 هموند و 1 میهمان درحال خواندن جستار.

atessa27mehr

  • کوشاترین های امرداد
  • *
  • نوشتار: 900
  • امتیاز: 217
  • جنسیت : بانو
قديمي ترين نرد جهان در شهر سوخته
« : 12 نوامبر 2011 گاه 18:10:19 »
قدیمی ترین نرد جهان



به تازگی از گور باستانی موسوم به شماره ۷۶۱ قدیمی ترین تخت نرد جهان به همراه ۶۰ مهره آن در شهر سوخته کشف شد، بسیار قدیمی تر از تخت نردی که در گورستان سلطنتی اور در بین النهرین کشف شده بود.

آقای سجادی گفته که این تخت نرد از چوب آبنوس و به شکل مستطیل است. چون آبنوس در سیستان و بلوچستان نمی روئیده و مشخص است که از هند وارد شده است.

روی این تخت نرد، ماری که ۲۰ بار به دور خود حلقه زده و دمش را در دهان گرفته، نقش بسته است.

به نظر می رسد که چنین طرحی هم به موضوع های فرهنگی و فلسفی هند مربوط باشد، چرا که چنین علامتی در فرهنگ هند به معنی مرکز انرژی های حیاتی در بدن انسان است.

این تخت نرد ۲۰ خانه بازی و ۶۰ مهره دارد. مهره ها که در یک ظرف سفالی در کنار تخت نرد قرار داشتند از سنگ های رایج در شهر سوخته یعنی از لاجورد، عقیق و فیروزه است.

به نظر آقای سجادی این تخت نرد ۱۰۰ تا ۲۰۰ سال قدیمی تر از تخت نرد بین النهرین است و به همین دلیل او فکر می کند این بازی از شهر سوخته به تمدن بین النهرین رفته است. گروه تحقیق و کاوش هنوز روش بازی با این تخت نرد را نیافته است.
وقتی به خوشبختی دیگران حسادت می كنی هیچ وقت خودت شانس خوشبختی پیدا نمی كنی
اگر میخواهی مرا بشناسی به قلبت نگاه کن. (لائوتزو)

atessa27mehr

  • کوشاترین های امرداد
  • *
  • نوشتار: 900
  • امتیاز: 217
  • جنسیت : بانو
پاسخ : قديمي ترين نرد جهان در شهر سوخته
« پاسخ #1 : 12 نوامبر 2011 گاه 18:12:27 »
نرد در گذر تاريخ

    جذابیت و سحرآمیز بودن بازی نرد باعث شده که مردم کشورهای مختلف به ویژه کشورهای خاورمیانه مانند ایران ، ترکیه ، عراق، مصر و ... که تخته نرد به عنوان یک فرهنگ در آن کشورها شناخته می شود با غرور بسیاری ابداع این بازی را به کشور خودشان نسبت دهند. اما نرد چنانکه در حال حاضر یک بازی مردمی در سراسر دنیا محسوب می شود در گذشته نیز به سرزمین خاصی تعلق نداشته است.

    . پژوهش های باستان شناسی در مناطق مختلف ، منجر به کشفیاتی در مورد بازی هایی که تشابهاتی با تخته نرد داشتند شده از جمله اینکه نزدیک به شش هزار سال پیش در شهر سوخته سیستان وبلوچستان وسیله ای شبیه تخته نرد امروزی وجود داشته که در آن مهره ها را در خانه هایی که بر روی اجسام تعبیه شده بود حرکت می دادند. این قدیمی ترین سندی است که در مورد بازی های صحفه و مهره ای به دست آمده. همچنین تحقیقات درعراق کنونی و سرزمین بین النهرین باعث کشف بازی نرد گونه ای با قدمت پنج هزار سال شده که در تشابهاتی با تخته نرد شهر سوخته داشت که می توان حدث زد این بازی از شهر سوخته به بین النهرین رفته بوده . دیگر کاووش های باستانشناسان در جیرفت کرمان باعث کشف صحفه ی بازی شد مربوط به پنج هزار سال پیش که شصت مهره در کنار آن قرار داشت .

    در مصر نیز با بررسی مناطق باستانی تصاویر و نقاشی هایی بر روی دیوارها یافتند که نشان میداد در هزار و پانصد سال قبل از میلاد مسیح بازی ای شبیه تخته نرد در آن منطقه رایج بوده. در چین وهند نیز بازی هایی وجود داشته تا حدودی شبیه به نرد که آن را به نام سنت می شناختند.اما ابداع نرد به شکل امروزی در دوره ساسانیان توسط وزیر باهوش خسرو انوشیروان یعنی بزرگمهر بختگان صورت گرفت و به احترام اردشیربابکان بنیانگذار سلسله ساسانی نام نردشیر را بر روی این بازی نهادند. سند مربوط به این ادعا شاهنامه حکیم ابوالقاسم فروسی است که در داستان در نهادن شطرنج به نحوه ی پیدایش شطرنج و نرداشاره دارد . پس از ابداع نرد در ایران نوبت اروپایی ها بود که با جذابیت ها و شیرینی هایم تخته نرد آشنا شوند. یونانی ها به واسطه ارتباطشان با ایرانیان این بازی را فرا گرفتند و همزمان با یونان این بازی در روم نیز دارای محبوبیت بسیاری شد هرچند یونان و روم کشورهای مادر تخته نرد نبودند اما نقش به سزایی در گسترش این بازی نو ظهور در اروپا داشتند. از طرف دیگر مسلمانان نیز که نرد را از ایرانیان فرا گرفته بودند باعث گسترش آن در شمال آفریقا و سپس جنوب اروپا شدند. با ترویج تخته در اروپا ، انگلوساکسون نیز آن را به عنوان یک بازی مردمی وارد فرهنگ خود کردند و نام بک گامون را بر روی تخته نرد گذاشتند که تا به امروز و در اکثر کشورها به این نام خوانده می شود. درهنگام جنگ های صلیبی کلیساها این بازی را غدقن کردند اما این باعث نشد محدودیت تخته نرد نشد و علاقه مندان بر روی صحفه نقاشی شده و با استفاده از سنگ وچوب و به صورت پنهانی به این بازی می پرداختند. در قرون وسطی نیز صاحبان مسافرخانه ها و رستوران ها از تخته برای جذب مشتری استفاده می کردند و باعث رواج بیشتر این بازی در شبه جزیره شده بود. در قرن پانزده میلادی نرد در دیگر کشورهای اروپایی مانند آلمان فرانسه ، هلند و اسپانیا رواج پیدا کرد اما حدودا صد سال بعد کاردینالی به نام وولسی به دلیل اینکه علاقه ای به این بازی نداشت دستور داد تا تخته نرد ها را بشکنند و بسوزانند ، اما از آنجا که تخته نرد در بین تمام اقشار بازی محبوبی به شمار میرفت ، صتعتگران علاقه مند انگلیسی فکر جالبی به سرشان زد آنها تصمیم گرفتند زمین بازی را به دو نیم مساوی تقسیم کنند و آن را به صورت جعبه ای برای حمل کتاب در بیاورند که حمل کردن و پنهان کردن آن برای مردم آسانتر شود که تا امروز نیز به همان شکل باقی مانده است .اما این ابداع ایرانیان محدود به اروپا نشد و مردمان قاره آمریکا نیز این بازی را از انگلیسی ها فرا گرفتند و خیلی زود این بازی در آنجا نیز به مورد قبول عموم واقع شد. در قرن بیستم ،ابداع جالبی باعث متحول شدن و بیش از پیش فکری شدن این بازی شد و آن هم اضافه شدن مکعب شماره داری به نام مکعب ( داو و داو برگردان ) بر روی زمین بازی بود. در دهه هفتاد میلادی کتاب های زیادی در مورد تکنیک ها و استراتژی های بازی در سراسر دنیا مورد نرد نوشته شد که باعث گسترش تخته در سراسر دنیا شد امروزه وجود علاقه مندان و بازیکنان بی شمار در کشورهای آمریکا ، سوییس ، ترکیه،  ژاپن، بوسنی، آذربایجان، گرجستان ، دانمارک و ... باعث شده که باشگاه های ورزشی زیادی در این کشورها فعالیت دایم داشته باشند و هر ساله مسابقات جهانی این رشته در کشورهای مختلف و زیر نظر فدراسیون و انجمن جهانی تخته نرد برگزار شود.


شما دسترسی دیدن پیوندها راندارید. نام نویسی یا درونشد
    .
وقتی به خوشبختی دیگران حسادت می كنی هیچ وقت خودت شانس خوشبختی پیدا نمی كنی
اگر میخواهی مرا بشناسی به قلبت نگاه کن. (لائوتزو)

atessa27mehr

  • کوشاترین های امرداد
  • *
  • نوشتار: 900
  • امتیاز: 217
  • جنسیت : بانو
پاسخ : قديمي ترين نرد جهان در شهر سوخته
« پاسخ #2 : 12 نوامبر 2011 گاه 18:14:29 »
آشنايي با مخترع تخته نرد

 

بزُرْگْمِهْر بُخْتَگان فرزند بُختَگ٬ وزیر خردمند خسرو  انوشیروان شاهنشاه ساسانی بود. در برخی نوشتار  بزرگمهر با برزو یا برزویه پزشک دربار انوشیروان یکسان انگاشته شده است که شاید به دلی هم‌زمانی این دو بوده باشد.

نخست بزرگمهر برای آموزش و پرورش فرزند انوشیروان، هرمز گماشته شده‌بود. هرمز نسبت به بزرگمهر خوش رفتاری ننمود و استاد را از خود آزرد، اما سپس از کرده خود پشیمان شد و جایگاه بزرگمهر بالا گرفت، تا آنکه به وزارت رسید و در امور کشوری با شایستگی بسیار به انوشیروان خدمت نمود.گفته می شود او نیز همچون امیر کبیر و یا قائم مقام فراهانی پس از انجام بسیاری خدمات شایسته به شاه و کشور، سرانجام به علت عقاید و افکار مسیحی که داشت به فرمان انوشیروان کشته شد داستان‌های بسیار از خردمندی او گفته‌اند. از داستان‌های مشهور بزرگمهر پاسخی است به این پرسش در پیشگاه انوشیروان داده است: که بزرگ‌ترین بدبختی چیست؟ فیلسوف یونانی گفت پیری و کُودنی که با تنگدستی و نداری با هم باشد، دانشمند هندی گفت بیماری های  جسمی که با دردهای روحی فزون گردد، بزرگمهر گفت که آدمی ببیند که عمرش در حال به پایان رسیدن است و کار نیکی نکرده باشد، این بدترین بدبختی هاست. این پاسخ در پیش خسرو بسیار پسندیده آمد و مقام و ارج بزرگمهر در برابر دانشمندان و فیلسوفهای خارجی نمایان شد.

همچنین گویند وقتی پادشاه هند دستگاه شطرنج نزد پادشاه ایران فرستاد، بزرگمهر اسرار آنرا کشف کرد و در برابر بازی نرد را اختراع نمود. این رویداد در متنی پهلوی بنام چترنج نامک آمده است نوشتاری بزبان پهلوی بنام پند نامگ وزرگمهر بختگان یعنی پندنامهٔ بزرگمهر پسر بختگان بدو منسوب است که دارای ۴۳۰ کلمه است.همچنین در جوامع الحکایات آمده است روزی از سرزمین روم نامه ای به انوشیروان رسید. در نامه مطلبی معما گونه نوشته شده بود. همه دانشمندان بزرگ شهر جمع شدند تا نامه را بخوانند، اما  نتوانستند ولی بزرگمهر مطالب آنرا فهمید و مفهوم نامه را ترجمه کرد
وقتی به خوشبختی دیگران حسادت می كنی هیچ وقت خودت شانس خوشبختی پیدا نمی كنی
اگر میخواهی مرا بشناسی به قلبت نگاه کن. (لائوتزو)

 

گروه امرداد

تارنما تالارها امردادنامه

تالارها

فایلخانه گاهشمار اساسنامه امرداد جستجو

گوناگون

یاری امرداد اسناد خلیج فارس

تارنماهای همسو

خبرگزاری میراث فرهنگی تاریخ فا هفته نامه امرداد